الشيخ محمد آصف المحسني
270
انوار هدايت (تفسير قرآن كريم) (فارسى)
البته " سدرة المنتهى " بهعنوان آخرين مرز جهان مادى با جهان معنوى ، با كره زمين تفاوتهاى زيادى دارد . ممكن است آيات و نشانههاى بزرگ خدا در آنجا بيشتر وجود داشته باشد . پيغمبراكرم صلى الله عليه و آله و سلم در آنجا با چشمان مباركش آن آيات و نشانههاى بزرگ خدا را ديد كه شايد ساير انسانها استعداد ديدن آنها را نداشته باشند . در يك روايت از آنحضرت صلى الله عليه و آله و سلم نقل شده است كه در " سدرة المنتهى " درختى بزرگى بود كه در بالاى هر برگ آن يك فرشته ايستاده و خدا را تسبيح مىكرد . برگهاى آن درخت به قدرى بزرگ بود كه هركدام مىتوانست يك امّت را بپوشاند . يعنى يك امت مىتوانند در زير هر برگ آن درخت پناه بگيرند . اين چيزها براى ما غير متعارف است . ما نمىتوانيم تمام كهكشانها را به اين كره كوچك زمين قياس كنيم . زمين يك كره بسياز كوچكى مىباشد و شايد بعضى از كرات ديگر هزاران مرتبه يا ميليونها مرتبه از كره زمين بزرگتر باشد . حقيقت معراج قبلًا خدمت شما بيان كردم كه موضوع معراج يك امر قطعى است و اين موضوع هم از نظر قرآن ( تا حدودى ) و هم از نظر روايات و هم در نزد دانشمندان اسلامى يك موضوع قطعى است . همهى دانشمندان اسلامى قبول دارند كه پيغمبراكرم صلى الله عليه و آله و سلم به آسمان عروج كرد ؛ منتهى عدهاى بسيار اندك مىگويند معراج آنحضرت صلى الله عليه و آله و سلم جسمانى نبوده بلكه روحانى بوده است . يعنى روح پيغمبراكرم صلى الله عليه و آله و سلم در معراج رفته است و بدن فيزيكى او در مكه بوده است و اين نظر به اين معناست كه آنحضرت صلى الله عليه و آله و سلم در عالم خواب به معراج رفته است ، نه در عالم بيدارى ، خودش در مكه به خواب بوده است و روح او در معراج سير داشته است . قرآن